Gümüşhacıköy ve çevresi, Osmanlı döneminden günümüze ulaşan zengin bir mimari ve manevi miras barındırır. Aşağıda ilçe sınırları içindeki başlıca tarihî yapılar listelenmektedir.

Camii ve Medreseler

  • Köprülü Mehmet Paşa Camii (1660) — ilçe merkezinde; 1943 depremi sonrası 1948'de yeniden inşa. Bkz. Köprülüzâde Ailesi.
  • Haliliye Medresesi (1415) — Gümüş Mahallesi; bugün Amasya Diyanet İşleri Başkanlığı'na bağlı Kur'an Kursu. Garip Hafız'ın 20. yüzyılda ders verdiği yapı.

Türbeler ve Ziyaretgahlar

  • Ali Pir Civan Türbesi — Sarayözü Köyü; Anadolu Aleviliğinin merkezi ocak yerlerinden
  • Hacıana Türbesi — Artıkabat Mahallesi; Hıdırellez döneminde yoğun ziyaret
  • Garip Hafız Türbesi — Haliliye Medresesi bahçesi; mütevazı kabir, “türbe yapılmasın” vasiyeti
  • Kurt Baba Türbesi
  • Kesikbaş Mezarı
  • Dedeoğlu Türbesi
  • Filibeli Mehmet Efendi Türbesi

Sivil Mimari

  • Bedesten — ilçe merkezindeki tarihî kapalı pazar; İpek Yolu döneminden
  • Abdül Baki Bey Hamamı

Tek tek yapı sayfaları zaman içinde bu envanterden link verilerek genişletilecektir.